తిరుమల వేంకటేశ్వర స్వామి దర్శనానికి వెళ్ళే భక్తులకు అలిపిరి మెట్ల దారి ఒక పవిత్ర మార్గం. కోట్లాది మంది భక్తులు నడిచి కొండపైకి వెళ్లే ఈ మార్గంలో అనేక ఆధ్యాత్మిక విశేషాలు, చరిత్రలు దాగి ఉన్నాయి. ప్రముఖ ఆధ్యాత్మికవేత్త నండూరి శ్రీనివాస్ ఈ మార్గంలోని 13 ముఖ్యమైన ప్రదేశాలను గురించి వివరించారు. వాటిలో కొన్నిటిని ఇక్కడ వివరంగా తెలుసుకుందాం.
అలిపిరి అనే పేరు ఎలా వచ్చింది..?
మొట్టమొదటగా, అలిపిరి అనే పేరు వెనుక ఉన్న చరిత్రను పరిశీలిద్దాం. ఈ పదం తమిళంలోని అడి పులి నుంచి వచ్చిందని చెబుతారు. అడి అంటే అడుగు లేదా కింద, పులి అంటే చింత చెట్టు. అనగా కొండ కింద ఉన్న చింత చెట్టు అని అర్థం. పూర్వం ఈ ప్రదేశంలో ఆదిశేషుడి అంశగా భావించబడే ఒక మహిమాన్వితమైన చింత వృక్షం ఉండేది. వైష్ణవ సంప్రదాయంలో చింత వృక్షానికి విశేష ప్రాముఖ్యత ఉంది. నమ్మాళ్వార్ వంటి భక్తులు చింత వృక్షం కింద నుండే దర్శనం ఇచ్చేవారు. ఆ పవిత్ర చింత చెట్టుకు గుర్తుగా ఈ ప్రాంతానికి అలిపిరి అని పేరు వచ్చిందని ప్రతీతి.
మాలదాసరి విగ్రహం – సాష్టాంగ నమస్కారం
తరువాత, అలిపిరి మార్గంలో ముందుకు వెళ్లేసరికి సాష్టాంగ నమస్కారం చేస్తున్నట్లు పడుకుని ఉన్న ఒక పెద్ద విగ్రహం కనిపిస్తుంది. ఇది మాలదాసరి అనే గొప్ప భక్తుడి విగ్రహం. తమిళనాడులోని తిరుక్కురుంగుడికి చెందిన ఈ మహాభక్తుడు హరిజన కులంలో జన్మించి వైష్ణవ సంప్రదాయంలో భగవత్ సాక్షాత్కారం పొందిన వ్యక్తి. శ్రీకృష్ణదేవరాయలు రచించిన ఆముక్తమాల్యద కావ్యంలో మాలదాసరి, బ్రహ్మరాక్షసుడి కథ ప్రాముఖ్యమైనది. ఈ విగ్రహాన్ని కొండ ఎక్కే ముందు సాష్టాంగ నమస్కారం చేయాలనే సందేశంతో ఏర్పాటు చేశారు. సాష్టాంగ నమస్కారం అనన్య శరణాగతికి ప్రతీక, అంటే మన శరీరంలోనూ, మనసులోనూ ఉన్న ప్రతి అణువునూ భగవంతుడికి పూర్తిగా సమర్పించడం.
వెంకటేశ్వర స్వామి వారి నిజమైన పాదాలు
కొంచెం ముందుకు వెళ్తే ఎడమ పక్కన శ్రీవారి పాదాలు అనే ఆలయం ఉంటుంది. కొండపై లాటరీ ద్వారా మాత్రమే లభించే నిజపాద దర్శనం ప్రతి ఒక్కరికీ సాధ్యం కాదు. అయితే, ఈ ఆలయంలో వెంకటేశ్వర స్వామి వారి నిజమైన పాదాలు ఉన్నాయని నమ్మకం. ఈ పాదాలు ఎలా వచ్చాయి అనేదానికి ఒక కథ ఉంది. తిరుమలనంబి (శ్రీశైలపూర్ణులు) అనే మహాభక్తుడిని వెంకటేశ్వర స్వామి తాత అని పిలిచేవారు. ఆయన రోజూ కొండపై నుండి కిందకు వచ్చి అలిపిరిలో ఉన్న రామానుజుల వారికి రామాయణం బోధించి, తిరిగి కొండపైకి వెళ్లి స్వామివారి ప్రసాదాన్ని సమర్పించేవారు. ఒకసారి రామాయణ ప్రవచనంలో నిమగ్నమై, ప్రసాద సమర్పణ సమయాన్ని కోల్పోవడంతో, వెంకటేశ్వర స్వామి స్వయంగా తన పాదాలను అక్కడ వెలయింపజేసి, “తిరుమలనంబీ, బాధపడకు. ఇక్కడ నా పాదాలు వెలిశాయి. వీటిని దర్శనం చేసుకుంటే కొండపైకి వచ్చి నన్ను దర్శనం చేసుకున్నట్లే” అని అనుగ్రహించారట. ఆ పాదాలే ఈ ఆలయంలో పూజలందుకుంటున్నాయి.
మోకాలి గుండు
అక్కడి నుంచి కుడి చేతి పక్కన తలయేరు గుండు లేదా మోకాలి గుండు అని పిలిచే ఒక పెద్ద రాయి ఉంటుంది. ఈ రాతికి మోకాళ్ళు ఆనిస్తే మోకాళ్ళ నొప్పులు తగ్గుతాయని ఎప్పటి నుంచో భక్తుల నమ్మకం. కోట్ల మంది భక్తులు మోకాళ్ళు ఆనించి ఆనించి రాయి అరిగి గుంతలు పడిపోయింది. శాస్త్రపరంగా ఇది విచిత్రంగా అనిపించినా, మన ఋషులు కొన్ని రాళ్ళకు విశేష శక్తులు ఉన్నాయని విశ్వసించారు. భీమవరంలోని సోమేశ్వర స్వామి ఆలయంలో అమావాస్యకు నల్లగా, పౌర్ణమికి తెల్లగా మారే శివలింగం, యాగాంటిలో పెరుగుతూ ఉండే నంది విగ్రహం వంటి ఉదాహరణలు రాళ్ళలోని విభిన్న శక్తులకు నిదర్శనం. భవిష్యత్తులో ఈ రాతి శక్తిని శాస్త్రవేత్తలు నిరూపించవచ్చు.
గాలి గోపురం
తదుపరి ముఖ్య ప్రదేశం గాలి గోపురం. వాస్తవానికి ఇది ఖాళీ గోపురం, కాలక్రమేణా వాడుకలో గాలి గోపురం అయింది. ఈ గాలి గోపురం వద్ద ఒక విశేషం దాగి ఉంది. నాథ సంప్రదాయంలోని నవనాథులలో ఒకరైన గోరఖ్ నాథ్ (తమిళంలో కోరక్కర్) అనే సిద్ధుడు ఈ ప్రదేశంలో అనేక దశాబ్దాల పాటు తపస్సు చేశారని చెబుతారు. గాలి గోపురం లోపలికి వెళ్లి కొంచెం ముందుకు వెళ్తే ఎడమ చేతి పక్కన కొన్ని సమాధులు కనిపిస్తాయి. వాటిని దాటి వెళ్తే ఒక పాడుబడిన పుష్కరిణి ఎదురుగా ఒక చెట్టు కింద ఈ సిద్ధుడు తపస్సు చేసినట్లు చెబుతారు. ఆ ప్రదేశం అపారమైన శక్తిని కలిగి ఉంటుందని, అక్కడ ధ్యానం చేస్తే వెంటనే ఆ ప్రదేశం యొక్క శక్తి అనుభవంలోకి వస్తుందని నమ్మకం.
కృష్ణ జింకలు
చివరిగా, అలిపిరి మార్గంలో ఎడమ చేతి పక్కన జింకల పార్కు కనిపిస్తుంది. ఇది కేవలం పిల్లల వినోదం కోసం ఏర్పాటు చేయబడింది కాదని, దీని వెనుక ఒక ఆధ్యాత్మిక కారణం ఉందని చెబుతారు. తిరుమలలో వైఖానస ఆగమాన్ని పాటిస్తారు. వైఖానస ఆగమం ప్రకారం యాగాలు, యజ్ఞాలు నిర్వహించేటప్పుడు కృష్ణ జింకలు ఆ ప్రాంతంలో ఉండటం తప్పనిసరి. కొండపై నివాసాలు, భవనాలు పెరిగి జింకలు అడవుల్లోకి పారిపోయినందున, యాగాలకు కృష్ణ జింకలు అందుబాటులో ఉండేలా చూసేందుకు ఈ జింకల పార్కును ఏర్పాటు చేశారు.
ఈ విశేషాలు అలిపిరి మెట్ల దారిని కేవలం ఒక ప్రయాణ మార్గంగా కాకుండా, ఆధ్యాత్మిక అనుభూతులతో నిండిన ఒక పవిత్ర క్షేత్రంగా మారుస్తాయి.
(Disclaimer: ఈ వార్తలోని సమాచారం పాఠకుల ఆసక్తి మేరకు వివిధ వనరుల నుంచి సేకరించి అందించడం జరిగింది. దీనిని విశ్వసించడం అనేది మీ వ్యక్తిగతం.)